เกี่ยวกับเรา


ประวัติความเป็นมาของโครงการพัฒนาห้องปฏิบัติการทดสอบสินค้าเกษตรและอาหาร สรม.
การตรวจวิเคราะห์คุณภาพมาตรฐาน ความปลอดภัยของสินค้าเกษตรและอาหารมีความสำคัญใน การสร้างความเชื่อมั่นให้กับผู้บริโภค ซึ่งจำเป็นต้องมีการตรวจวิเคราะห์ฯจากห้องปฏิบัติการที่ผ่านการรับรองตามมาตรฐาน ISO/IEC 17025 จากหน่วยรับรองห้องปฏิบัติการ (Accrditation body: AB)  ซึ่งในประเทศไทยมีหน่วยรับรองห้องปฏิบัติการ 3 หน่วยงาน ได้แก่ กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ กรมวิทยาศาสตร์บริการ และสำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม (สมอ.) สำนักงานมาตรฐานสินค้าเกษตรและอาหารแห่งชาติ (มกอช.) โดยสำนักรับรองมาตรฐาน (สรม.) ได้เห็นความสำคัญของห้องปฏิบัติการทดสอบที่ได้รับการรับรองตามมาตรฐานสากลซึ่งจะเป็นประโยชน์ต่อผู้ประกอบการส่งออกสินค้าเกษตรและอาหาร จึงได้ดำเนินการ   ขึ้นทะเบียนห้องปฏิบัติการที่ผ่านการรับรองระบบงานจากหน่วยรับรองห้องปฏิบัติการ ตั้งแต่ปีงบประมาณ 2548 เป็นต้นมา โดยผู้ประกอบการสามารถเลือกใช้บริการตรวจวิเคราะห์จากห้องปฏิบัติการดังกล่าว และนำผล   การทดสอบไปยื่นขอใบรับรองสุขอนามัย (Health Certificate) กับหน่วยงานที่รับผิดชอบ ได้แก่ กรมวิชาการเกษตร กรมประมง และกรมปศุสัตว์ เพื่อนำไปใช้ในการส่งออกโดยไม่ต้องตรวจสอบซ้ำ และนำข้อมูลผลการตรวจวิเคราะห์ไปใช้ประโยชน์ในทางการค้าทั้งในและระหว่างประเทศ รวมทั้งใช้ประกอบในการพิจารณาให้       การรับรองคุณภาพและความปลอดภัยทางด้านสินค้าเกษตรและอาหารให้เป็นที่ยอมรับในระดับสากล
การดำเนินโครงการพัฒนาห้องปฏิบัติการทดสอบสินค้าเกษตรและอาหารทั้งภาครัฐและภาคอกชน ในภาพรวมทั้งประเทศเริ่มต้นใน ปี 2548 โดยมีกิจกรรมการสำรวจศักยภาพและความพร้อมห้องปฏิบัติการ  การฝึกอบรมหลักสูตรที่เกี่ยวข้องกับมาตรฐาน ISO/IEC 17025 ซึ่งทำการติดต่อห้องปฏิบัติการฯภาคเอกชน จำนวน 432 แห่ง เป็นห้องปฏิบัติการที่ให้บริการทดสอบและเป็นของโรงงานรวมกัน แต่มีห้องปฏิบัติการที่เข้าร่วมโครงการและให้เข้าสำรวจ จำนวน 178 แห่ง พบว่า มี 55 แห่ง เป็นห้องปฏิบัติการที่ได้รับการรับรอง ISO/IEC 17025 หรือมีความพร้อมที่จะขอรับการรับรอง ISO/IEC 17025  ที่เหลืออีก 123 แห่ง เป็นห้องปฏิบัติการที่ยังไม่ได้รับการรับรอง โดยมีห้องปฏิบัติการจำนวน 81 แห่ง มีความต้องการขอการรับรอง หากได้รับความช่วยเหลือด้านการปรึกษา ดังนั้น สรม. จึงได้จัดทำโครงการพัฒนาอย่างต่อเนื่องฯ ดังนี้
ปีงบประมาณ 2549  โครงการพัฒนาห้องปฏิบัติการฯภาคเอกชน และห้องปฏิบัติการในสังกัดกรมประมง (กรมวิชาการเกษตรและกรมปศุสัตว์ไม่ต้องการความช่วยเหลือด้านนี้ในปีนั้น) โดยมีกิจกรรมการให้  การจัดฝึกอบรมเรื่องข้อกำหนดระบบมาตรฐานคุณภาพห้องปฏิบัติการ ISO/IEC 17025  และให้คำปรึกษาจัดทำระบบการทดสอบทางห้องปฏิบัติการ ตามมาตรฐาน ISO/IEC 17025  
ปีงบประมาณ 2550 โครงการพัฒนาฯ ในกิจกรรมทดสอบความชำนาญให้กับห้องปฏิบัติการฯของกรมประมง 10 แห่ง เนื่องจากการที่ห้องปฏิบัติการจะได้รับการรับรองตาม ISO/IEC17025 นั้น ส่วนหนึ่งจะต้องดำเนินการทดสอบความชำนาญเพื่อเป็นการเปรียบเทียบความสามารถของผู้ทดสอบของห้องปฏิบัติการหนึ่งกับอีกหลายห้องปฏิบัติการเพื่อให้มั่นใจว่าผลการวิเคราะห์เป็นที่น่าเชื่อถือ
ปีงบประมาณ 2552 โครงการพัฒนาโครงสร้างระบบเครือข่ายห้องปฏิบัติการทดสอบสินค้าเกษตรและอาหาร มีกรอบแนวทางดำเนินงานการศึกษา คือ รวบรวม และวิเคราะห์ข้อมูลมาตรฐานการทดสอบทางห้องปฏิบัติการของประเทศคู่ค้าของไทย โดยกำหนดประเทศคู่ค้าสำคัญและประเทศที่มีแนวโน้มจะเป็นตลาดใหม่ของไทย จำนวนทั้งสิ้น 20 ประเทศ และเน้นที่สินค้า 5 ประเภทหลัก ได้แก่ ผัก ผลไม้และผลิตภัณฑ์ สินค้าประมงและผลิตภัณฑ์ สินค้าปศุสัตว์และผลิตภัณฑ์ เครื่องเทศและสมุนไพร และธัญพืชและผลิตภัณฑ์  พร้อมกำหนดชนิดสินค้าในแต่ละประเภทสินค้าเพื่อหารายละเอียดรายการทดสอบทางห้องปฏิบัติการฯและมาตรฐานการทดสอบทางห้องปฏิบัติการฯ ทั้งนี้การกำหนดชนิดสินค้าให้อ้างอิงจากข้อมูล “การส่งออกสินค้าตามโครงสร้างสินค้าที่สำคัญของไทย ปี 2548-2552”
   ปีงบประมาณ 2553-2554 โครงการการพัฒนาห้องปฏิบัติการทดสอบฯสังกัดภาครัฐ ได้แก่   กรมวิชาการเกษตร กรมประมง กรมปศุสัตว์ และกรมการข้าว เพื่อให้เป็นหน่วยงานที่สามารถผู้จัดโปรแกรมทดสอบความชำนาญทางห้องปฏิบัติการ (PT Provider)
     ปีงบประมาณ 2555  โครงการพัฒนาห้องปฏิบัติการทดสอบฯภาคเอกชนที่ยังไม่ได้รับการรับรองตามมาตรฐาน ISO/IEC 17025 จากโครงการเพิ่มประสิทธิภาพห้องปฏิบัติการทดสอบสินค้าเกษตรและอาหารเพื่อการส่งออก ปี ๒๕๔๘ จำนวน ๑๐ แห่ง  ซึ่งประกอบด้วยกิจกรรมการจัดฝึกอบรมหลักสูตรที่จำเป็นสำหรับการจัดทำระบบมาตรฐาน ISO/IEC 17025 การให้คำปรึกษาเพื่อจัดทำระบบมาตรฐาน ISO/IEC 17025
รวมทั้งการเข้าร่วมกิจกรรมทดสอบความชำนาญ จำนวน ๑๐ รายการทดสอบ
          ปีงบประมาณ 2557  โครงการพัฒนาขีดความสามารถด้านระบบห้องปฏิบัติการของประเทศในกลุ่มอาเซียน
ความสำคัญ
     ภายใต้กรอบข้อตกลงยอมรับร่วมกันของอาเซียนให้สิทธิพิเศษสำหรับประเทศกำลังพัฒนา กรณีไม่มีห้องปฏิบัติการเป็นของตนเองให้ยอมรับผลจากการตรวจสอบและรับรองข้ามพรมแดน (Cross Frontier Assessment) โดยมีมาตรฐาน ISO/IEC 17025 : 2005 เป็นมาตรฐานสากลที่ได้รับการยอมรับในการใช้รับรองความสามารถทางการทดสอบวิเคราะห์ของห้องปฏิบัติการเพื่อให้มีมาตรฐานการทดสอบไปในทางเดียวกัน ประเทศกำลังพัฒนาที่เป็นเพื่อนบ้านอาเซียน เช่น สปป.ลาว เมียนมาร์ และกัมพูชา อาจมีการใช้บริการห้องปฏิบัติการทดสอบฯของไทย และผู้ประกอบการส่งออกสินค้าเกษตรของไทยอาจมีความจำเป็นต้องใช้บริการทดสอบห้องปฏิบัติการของประเทศเพื่อนบ้านดังกล่าว จากการดำเนินงานการขึ้นทะเบียนห้องปฏิบัติการ และการพัฒนาศักยภาพห้องปฏิบัติการฯที่ผ่านมาทำให้ทราบถึงรายการทดสอบบางรายการที่จำเป็นสำหรับการส่งออกและนำเข้าในตลาดอาเซียนที่ยังไม่ได้รับการรับรอง ประกอบกับ สปป.ลาวมีหนังสือเลขที่ 0278 ลงวันที่ 27 กุมภาพันธ์ 2537 ได้ขอความร่วมมือจากประเทศไทยให้ช่วยเหลือด้าน           การฝึกอบรมเรื่องข้อกำหนดมาตรฐาน ISO/IEC17025 และจัดทำระบบการดำเนินงานทางห้องปฏิบัติการตามมาตรฐานสากล ISO/IEC17025 ดังนั้น สรม จึงดำเนินการพัฒนาห้องปฏิบัติการทดสอบฯของสปป. ลาว พร้อมทั้งห้องปฏิบัติการทดสอบฯของไทยที่ยังไม่ได้รับการรับรองที่อยู่ในภูมิภาคการค้าไทย-ลาว ให้ได้รับการรับรองตามมาตรฐาน ISO/IEC17025 เพื่อเพิ่มขีดความสามารถในการทดสอบวิเคราะห์สินค้าฯ ร่วมกัน
ขั้นตอนการดำเนินการ
1.    เข้าสำรวจศักยภาพในการดำเนินงานการทดสอบวิเคราะห์และความเป็นไปได้ในการพัฒนาเข้า
สู่มาตรฐาน ISO/IEC 17025 ของห้องปฏิบัติการฯของสปป. ลาว และห้องปฏิบัติการฯของไทยที่ยังไม่ได้รับการรับรองในรายการทดสอบสินค้าเกษตรและอาหาร จำนวนรวมกันไม่ต่ำกว่า 10 แห่ง
          2.  ฝึกอบรมหลักสูตรที่เกี่ยวข้องกับข้อกำหนดมาตรฐาน ISO/IEC 17025 : 2005 และการจัดทำระบบ การทดสอบทางห้องปฏิบัติการฯมาตรฐาน ISO/IEC 17025 : 2005 ให้กับบุคลากรห้องปฏิบัติการฯของสปป. ลาว และห้องปฏิบัติการฯของไทยฯ
          3.  พัฒนาทักษะการใช้ชุดทดสอบสินค้าเกษตรและอาหารอย่างง่าย (Test Kit) ของประเทศไทยที่ได้รับการยอมรับจากหน่วยงานราชการของไทยแก่บุคลากรห้องปฏิบัติการฯของสปป.ลาว เพื่อให้มีโอกาสที่สปป.ลาวนำชุดทดสอบ(Test Kit) ของไทยไปใช้ทดสอบแบบคัดเลือกเบื้องต้น
          4.  ให้คำปรึกษาการจัดทำระบบดำเนินงานทดสอบเพื่อเข้าสู่มาตรฐาน ISO/IEC 17025 : 2005 แก่ห้องปฏิบัติการฯของสปป. ลาว และห้องปฏิบัติการฯของไทยฯ จำนวนรวมกันไม่ต่ำกว่า 3 แห่ง
ระยะเวลาดำเนินการ     ๓0๐ วัน (ขณะนี้กำลังอยู่ในขั้นตอนจัดทำสัญญาการจ้างที่ปรึกษาโครงการ)
งบประมาณ       1,970,000 บาท (หนึ่งล้านเก้าแสนเจ็ดหมื่นบาทถ้วน)
ประโยชน์ที่ได้รับ                                     
        1.  ได้ข้อมูลความพร้อมและความสามารถในการดำเนินงานทดสอบตามแนวทางมาตรฐาน ISO/IEC 17025 : 2005  ตลอดจนความเป็นไปได้ที่จะพัฒนาให้ได้รับการรับรองตามมาตรฐาน ISO/IEC 17025 : 2005 ของห้องปฏิบัติการฯของสปป.ลาว และห้องปฏิบัติการฯของไทยฯ
        2.  บุคลากรห้องปฏิบัติการฯของสปป.ลาว และห้องปฏิบัติการฯของไทยฯ ได้รับความรู้ ความเข้าใจ ในข้อกำหนดมาตรฐาน ISO/IEC 17025 : 2005 จำนวนรวมกันไม่ต่ำกว่า 25 คน                                      
        3.  บุคลากรห้องปฏิบัติการฯของสปป.ลาว และบุคลากรห้องปฏิบัติการฯของไทยฯ มีทักษะการใช้ชุดทดสอบอย่างง่าย (Test Kit) ทดสอบวิเคราะห์ ผัก ผลไม้และผลิตภัณฑ์ หรือเนื้อสัตว์และผลิตภัณฑ์ สอดคล้อง ตามมาตรฐาน ISO/IEC 17025 : 2005
        4.  ห้องปฏิบัติการฯของสปป.ลาว และห้องปฏิบัติการฯของไทยฯมีการพัฒนาเข้าสู่มาตรฐาน ISO/IEC 17025:2005 เพิ่มขึ้น จำนวนรวมกันไม่ต่ำกว่า 3 แห่ง
        5.  สนับสนุนการค้าสินค้าเกษตรและอาหารของประชาคมอาเซียนให้มีคุณภาพมาตรฐานและ   ความปลอดภัยยิ่งขึ้น
        6.  ผู้ประกอบการไทยและลาวมีโอกาสเลือกใช้บริการห้องปฏิบัติการทดสอบวิเคราะห์เพื่อส่งออก สินค้าเกษตรและอาหารได้สะดวกมากขึ้น  
        7.  เพิ่มความสัมพันธ์อันดีระหว่างประเทศไทยกับสปป.ลาว
        8.  สร้างบทบาทผู้นำของประเทศไทยในด้านการทดสอบคุณภาพมาตรฐานสินค้าฯในกลุ่มประเทศอาเซียน 
 
 
 

ลิงค์ที่เกี่ยวข้อง